Ngày 05/8/2026, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đã ký ban hành Quyết định số 1487/QĐ-TTg phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch chung Khu kinh tế Vũng Áng, tỉnh Hà Tĩnh đến năm 2050, thay thế hoàn toàn Quyết định số 1076/QĐ-TTg năm 2007 và các quyết định điều chỉnh cục bộ Khu kinh tế Vũng Áng sau đó.

Quy mô 22.781 ha, dân số dự báo gần 250.000 người vào năm 2050

Theo Quyết định, phạm vi quy hoạch bao gồm toàn bộ diện tích Khu kinh tế Vũng Áng với tổng diện tích 22.781 ha, bao gồm toàn bộ các phường Vũng Áng, Hoành Sơn và một phần diện tích phường Sông Trí, Hải Ninh. Ranh giới phía Bắc và phía Đông giáp biển Đông, phía Nam giáp tỉnh Quảng Trị, phía Tây giáp các xã, phường Kỳ Khang, Hải Ninh, Sông Trí.
 

Về quy mô dân số, quy hoạch dự báo đến năm 2030 khu kinh tế có khoảng 181.000 người và đến năm 2050 tăng lên khoảng 249.000 người, con số phản ánh kỳ vọng về một đô thị công nghiệp - dịch vụ hoàn chỉnh, không chỉ là khu sản xuất đơn thuần. Tương ứng, quy mô sử dụng đất xây dựng đến năm 2030 là 13.139 ha (chiếm 58% diện tích tự nhiên) và đến năm 2050 là 14.785 ha (chiếm 65%).

Từ khu công nghiệp đơn chức năng đến cực tăng trưởng đa ngành

Quyết định số 1487/QĐ-TTg định vị vai trò, tính chất của khu kinh tế này toàn diện hơn theo hướng đa ngành, hiện đại và có sức lan tỏa lớn hơn so với định hướng trong quy hoạch được phê duyệt năm 2007.

Theo định hướng mới, Khu kinh tế Vũng Áng được xác định là cực tăng trưởng, động lực phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Hà Tĩnh và khu vực Bắc Trung bộ; trung tâm công nghiệp, năng lượng trọng điểm của khu vực và cả nước; đầu mối logistics và trung chuyển hàng hóa quốc tế; đồng thời là trung tâm vùng đô thị phía Nam của tỉnh Hà Tĩnh với hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội hiện đại, phát triển hài hòa giữa không gian công nghiệp, đô thị và sinh thái.

So với quy hoạch phê duyệt năm 2007, khi trọng tâm chủ yếu đặt vào phát triển công nghiệp nặng gắn với cảng biển, quy hoạch Khu kinh tế Vũng Áng đến năm 2050 đã mở rộng tầm nhìn với bốn trục phát triển song song: công nghiệp - cảng biển - logistics - đô thị dịch vụ. Đây là bước chuyển quan trọng trong tư duy quy hoạch, phù hợp với xu hướng phát triển các khu kinh tế ven biển hiện đại trên thế giới, trong đó mục tiêu không chỉ là xây dựng các trung tâm sản xuất mà còn hình thành một hệ sinh thái kinh tế hoàn chỉnh, có khả năng liên kết, tự duy trì và phát triển bền vững.

Năm khu vực chức năng chính - kiến trúc không gian mới
Quy hoạch tổ chức không gian Khu kinh tế Vũng Áng theo năm khu vực chức năng chính, được bố trí theo nguyên tắc phát huy tối đa lợi thế địa lý và hạn chế xung đột chức năng:

Khu công nghiệp và cảng biển tiếp tục là lõi trung tâm, phát triển gắn với hệ thống cảng Vũng Áng - Sơn Dương, hình thành các khu công nghiệp luyện kim, năng lượng, chế biến chế tạo, tái chế và công nghiệp hỗ trợ.

Khu logistics và dịch vụ hậu cần cảng được phát triển gắn với cụm cảng Vũng Áng - Sơn Dương, kết nối đồng bộ với mạng lưới giao thông đối ngoại, hướng tới hình thành trung tâm logistics cấp quốc gia và kết nối quốc tế.

Khu đô thị và trung tâm dịch vụ bố trí tại khu vực Sông Trí, hồ Tàu Voi và các khu vực phía Tây các khu công nghiệp - phát triển đô thị đa chức năng kết hợp nhà ở, thương mại - dịch vụ, không gian công cộng và cảnh quan mặt nước nhằm đáp ứng nhu cầu ở và dịch vụ cho người lao động và chuyên gia.

Khu du lịch và dịch vụ biển tập trung tại khu vực Hải Ninh - Hoành Sơn và các bãi biển có điều kiện thuận lợi, phát triển du lịch nghỉ dưỡng, du lịch sinh thái ven biển trên cơ sở khai thác hợp lý tiềm năng tự nhiên.

Không gian sinh thái, cây xanh và mặt nước bảo tồn các khu vực sinh thái tự nhiên tại khu vực núi phía Tây, dọc các sông, hồ và ven biển - tạo hành lang sinh thái và hệ thống cây xanh cách ly giữa các khu công nghiệp và khu dân cư.

Hạ tầng kết nối - nền tảng cho tầm nhìn dài hạn

Quyết định số 1487/QĐ-TTg dành nội dung đáng kể cho định hướng hạ tầng kỹ thuật, phản ánh nhận thức rõ ràng rằng hạ tầng là điều kiện tiên quyết để hiện thực hóa các mục tiêu quy hoạch.
 

Về giao thông đối ngoại, quy hoạch định hướng đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Vũng Áng - Mụ Giạ kết nối cụm cảng Vũng Áng - Sơn Dương với Lào, từng bước hình thành hành lang vận tải đa phương thức kết nối với Đông Bắc Thái Lan - tuyến hạ tầng có ý nghĩa địa kinh tế lớn, giúp Vũng Áng trở thành cửa ngõ xuất khẩu thực sự của hàng hóa Lào và khu vực Mekong mở rộng. Tuyến đường sắt tốc độ cao trục Bắc - Nam qua Khu kinh tế cũng được cập nhật vào quy hoạch. Về đường bộ, nâng cấp các tuyến kết nối với cao tốc Bắc - Nam, Quốc lộ 12C và nâng cấp đường ven biển.

Về cấp điện, quy hoạch ghi nhận và định hướng phát triển hệ thống nguồn điện quy mô lớn tại Khu kinh tế: Nhà máy nhiệt điện Vũng Áng 1 (1.200 MW) và Vũng Áng 2 (1.330 MW) đã vận hành thương mại; Nhà máy nhiệt điện LNG Vũng Áng 3 (1.500 MW) dự kiến vận hành tổ máy đầu vào quý I/2031; và định hướng xây dựng thêm 02 nhà máy nhiệt điện LNG trong tương lai. Về cấp nước, quy hoạch định hướng xây dựng Nhà máy nước Vũng Áng 3 công suất 90.000 m³/ngày đêm, nâng tổng năng lực cấp nước toàn khu kinh tế đáp ứng nhu cầu đến năm 2050.
 

Tạo hành lang pháp lý mới, mở không gian phát triển dài hạn cho Vũng Áng

Quyết định số 1487/QĐ-TTg không chỉ là một văn bản quy hoạch mang tính kỹ thuật, mà còn là tín hiệu chính sách quan trọng, thể hiện định hướng nhất quán của Chính phủ trong việc xác lập vai trò chiến lược của Khu kinh tế Vũng Áng trong tiến trình phát triển dài hạn. Việc phê duyệt quy hoạch mới cho thấy Vũng Áng tiếp tục được xác định là một trong những khu vực ưu tiên phát triển, với tầm nhìn dài hạn, định hướng rõ ràng và khung pháp lý đồng bộ để thu hút các dòng vốn đầu tư chiến lược.

Thay thế toàn bộ các quy hoạch trước đây, Quyết định 1487/QĐ-TTg tạo lập hành lang pháp lý thống nhất cho quá trình triển khai các dự án, chương trình phát triển quy mô lớn trong thời gian tới. Trong đó, trọng tâm là các định hướng xây dựng khu thương mại tự do, trung tâm logistics cấp quốc gia, các khu công nghiệp thế hệ mới, các khu đô thị - dịch vụ phục vụ chuyên gia và người lao động, cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật khung có tính kết nối liên vùng và quốc tế.

Đây được xem là nền tảng quan trọng để Khu kinh tế Vũng Áng chuyển sang giai đoạn phát triển theo chiều sâu, không chỉ dựa trên việc khai thác các lợi thế sẵn có về cảng biển, công nghiệp và vị trí địa lý, mà hướng tới kiến tạo những lợi thế cạnh tranh mới trong bối cảnh chuỗi cung ứng, dòng vốn đầu tư và cấu trúc kinh tế khu vực đang có nhiều thay đổi.