Quyết liệt chống khai thác IUU trong giai đoạn “nước rút”, quyết tâm gỡ "thẻ vàng" của EC

Chiều ngày 27/1, Chính phủ tổ chức phiên họp thứ 30 Ban Chỉ đạo Quốc gia về thực hiện công tác chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà – Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia về IUU chủ trì cuộc họp. Tại điểm cầu Hà Tĩnh, đồng chí Trần Hữu Khanh- Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, cùng tham dự có lãnh đạo các sở, ban, ngành và đơn vị liên quan.

Điểm cầu Hà Tĩnh do đồng chí Trần Hữu Khanh- Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, thời gian qua, Bộ đã tích cực rà soát, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật phục vụ công tác chống khai thác IUU. Nổi bật là việc ban hành Thông tư số 81/2025/TT-BNNMT quy định về nhật ký, báo cáo khai thác thủy sản; Nghị định số 41/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Thủy sản, thay thế các nghị định trước đây, góp phần đồng bộ hóa khung pháp lý trong quản lý khai thác thủy sản.

Công tác thống kê, quản lý đội tàu cá tiếp tục được siết chặt. Tính đến ngày 24/01/2026, cả nước đã rà soát, cập nhật 19.035 tàu cá đã xóa đăng ký (từ năm 2020) vào cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia, phục vụ công tác giám sát, kiểm tra và xử lý vi phạm. Bộ cũng ban hành nhiều văn bản chỉ đạo các địa phương quản lý chặt chẽ tàu cá “3 không”, tàu đã xóa đăng ký, không để phát sinh vi phạm.

Việc lắp đặt và quản lý thiết bị giám sát hành trình (VMS) tiếp tục được hoàn thiện với quy định cho phép lắp tối đa 02 thiết bị VMS trên một tàu cá, bảo đảm tín hiệu giám sát liên tục, hạn chế rủi ro cho ngư dân và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Cùng với đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Quốc phòng và các địa phương tăng cường kiểm soát tàu cá xuất, nhập bến, cập cảng; đẩy mạnh ứng dụng Hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử (eCDT), kết nối dữ liệu với hệ thống VNeID. Đến nay, đã có 46.198 tàu cá từ 6m trở lên tham gia hệ thống eCDT.

Các đại biểu tham dự điểm cầu Hà Tĩnh

Tại Hà Tĩnh, toàn tỉnh hiện có 3.900 tàu cá được đăng ký, cập nhật đầy đủ trên hệ thống VnFishbase; trong đó 3.890 tàu đủ điều kiện hoạt động khai thác, đạt tỷ lệ 99,74%. 100% tàu cá khai thác vùng khơi đã lắp đặt thiết bị VMS.

Công tác kiểm soát tàu cá ra, vào cảng; truy xuất nguồn gốc thủy sản và xử lý vi phạm hành chính được triển khai nghiêm túc, đúng quy định. Trên địa bàn tỉnh hiện có 3 cảng cá chỉ định (Xuân Hội, Cửa Sót, Cửa Nhượng) đủ điều kiện tiếp nhận tàu cá từ 15m trở lên và xác nhận nguồn gốc thủy sản khai thác.

Trong kỳ báo cáo, Hà Tĩnh tiếp nhận 580 lượt tàu cập cảng, 598 lượt tàu rời cảng. Lũy kế từ ngày 1/1/2025 đến 27/1/2026, toàn tỉnh có 733 lượt tàu cập cảng, 779 lượt tàu rời cảng, với sản lượng thủy sản bốc dỡ qua cảng đạt 66,9 tấn. Có 674 lượt tàu cập cảng và 724 lượt tàu rời cảng thực hiện thủ tục qua hệ thống eCDT.

Tỉnh đã hoàn thành điều tra, xác minh, lập hồ sơ đối với 42 đối tượng/40 tàu cá mất kết nối VMS; phát hiện và xử lý 23 trường hợp vi phạm quy định về VMS, với tổng số tiền xử phạt 747,5 triệu đồng. Đến nay, trên địa bàn tỉnh không xảy ra trường hợp tàu cá hay ngư dân Hà Tĩnh vi phạm khai thác hải sản trái phép tại vùng biển nước ngoài.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà phát biểu tại phiên họp

Tại phiên họp, các đại biểu tập trung làm rõ những tồn tại, hạn chế trong công tác chống khai thác IUU, những khó khăn trong bố trí nguồn lực triển khai đồng bộ hệ thống eCDT tại cảng cá; vướng mắc trong kiểm soát tàu hậu cần nghề cá;xử lý hồ sơ xử lý vi phạm liên quan đến VMS.

Các địa phương kiến nghị Chính phủ tiếp tục chỉ đạo hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo điều kiện nâng cao hiệu quả công tác chống khai thác IUU trong thời gian tới.

Phát biểu chỉ đạo tại phiên họp, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung cao nhất nguồn lực từ nay đến hết tháng 3 để triển khai quyết liệt các nhiệm vụ chống khai thác IUU theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và Ban Chỉ đạo quốc gia về IUU. Trọng tâm là tổ chức các đợt thanh tra, kiểm tra toàn diện tại địa phương; chuẩn bị kỹ lưỡng nội dung, phương án, kịch bản làm việc với Đoàn thanh tra của Ủy ban châu Âu (EC).

Phó Thủ tướng đề nghị các địa phương khẩn trương rà soát, phân loại, xử lý dứt điểm các trường hợp tàu cá mất kết nối VMS, tàu vượt ranh giới cho phép; hoàn thiện hồ sơ xử phạt đối với các trường hợp đủ căn cứ theo quy định, bảo đảm đúng pháp luật và chịu trách nhiệm trước cơ quan có thẩm quyền.

Bên cạnh đó, tiếp tục rà soát các lô hàng thủy sản xuất khẩu vào EU; nghiên cứu chính sách chuyển đổi nghề, bảo đảm sinh kế ổn định cho ngư dân; cập nhật đầy đủ, kịp thời dữ liệu vào các cơ sở dữ liệu chuyên ngành thủy sản với tinh thần “đúng, đủ, sạch, sống”, bảo đảm tính trung thực, chính xác trong truy xuất nguồn gốc.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Quốc phòng tăng cường tuần tra, kiểm soát tại các vùng biển giáp ranh, kiên quyết không để phát sinh tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài; Bộ Công an chỉ đạo điều tra, truy tố, xét xử nghiêm các vụ môi giới đưa tàu cá, ngư dân đi khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài theo quy định của pháp luật.

 

Xem nhiều nhất