Nghị định số 237/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định rõ trách nhiệm của cơ quan báo chí khi sử dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động nghiệp vụ, trong đó yêu cầu gắn nhãn đối với nội dung do AI tạo ra hoặc chỉnh sửa có khả năng gây nhầm lẫn về tính xác thực.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 237/2026/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Báo chí. Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định là quy định trách nhiệm của cơ quan báo chí trong việc sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo trong hoạt động thu thập, sản xuất, biên tập, phân phối nội dung thông tin và các hoạt động báo chí khác.

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, trí tuệ nhân tạo đang trở thành công cụ hỗ trợ quan trọng trong nhiều lĩnh vực, trong đó có báo chí, truyền thông. AI có thể hỗ trợ tổng hợp dữ liệu, xử lý thông tin, gợi ý nội dung, biên tập hình ảnh, âm thanh, video, qua đó góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động báo chí. Tuy nhiên, việc ứng dụng công nghệ mới cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về kiểm chứng thông tin, trách nhiệm biên tập và bảo đảm tính minh bạch đối với công chúng.

Theo Nghị định, cơ quan báo chí khi sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo phải tuân thủ quy định của pháp luật về báo chí, pháp luật về trí tuệ nhân tạo và các quy định pháp luật có liên quan. Cơ quan báo chí có trách nhiệm kiểm chứng, rà soát và chịu trách nhiệm về tính xác thực, tính hợp pháp của nội dung do hệ thống trí tuệ nhân tạo tạo ra hoặc hỗ trợ tạo ra.

Đáng chú ý, Nghị định quy định cơ quan báo chí phải thông báo và gắn nhãn rõ ràng, tại vị trí dễ nhận biết đối với văn bản, hình ảnh, âm thanh, video được tạo ra hoặc chỉnh sửa bằng hệ thống trí tuệ nhân tạo có khả năng gây nhầm lẫn về tính xác thực của sự kiện, nhân vật. Đây là yêu cầu quan trọng nhằm bảo đảm quyền được biết của công chúng, đồng thời góp phần phòng ngừa nguy cơ lan truyền thông tin giả, hình ảnh giả, âm thanh hoặc video bị chỉnh sửa gây hiểu nhầm.

Nghị định cũng nghiêm cấm cơ quan báo chí sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo để tạo ra hoặc lan truyền nội dung giả mạo, sai sự thật, xuyên tạc, hoặc nội dung có khả năng gây tổn hại đến an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, danh dự, nhân phẩm, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Bên cạnh yêu cầu về gắn nhãn, cơ quan báo chí phải thiết lập và duy trì quy trình thẩm định, biên tập, kiểm soát rủi ro và xác định trách nhiệm cá nhân trong quá trình sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo. Đồng thời, phải lưu giữ nhật ký hoạt động, hồ sơ kỹ thuật để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra khi cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền yêu cầu.

Quy định này cho thấy chuyển đổi số trong báo chí không chỉ là việc ứng dụng công nghệ để nâng cao tốc độ, chất lượng sản xuất nội dung, mà còn phải gắn với trách nhiệm quản trị dữ liệu, kiểm soát rủi ro và bảo vệ niềm tin của độc giả. Việc minh bạch nguồn gốc nội dung có sử dụng AI sẽ giúp công chúng tiếp nhận thông tin một cách chính xác hơn, đồng thời tạo hành lang pháp lý để các cơ quan báo chí ứng dụng công nghệ một cách an toàn, có trách nhiệm.

Nhà nước khuyến khích các cơ quan báo chí nghiên cứu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động thu thập, sản xuất, phân tích và phân phối nội dung thông tin nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động báo chí. Tuy nhiên, việc ứng dụng phải được thực hiện trên cơ sở tuân thủ quy định pháp luật, bảo đảm trách nhiệm biên tập và không làm thay đổi bản chất trung thực, khách quan của hoạt động báo chí.

Ngoài nội dung về sử dụng trí tuệ nhân tạo, Nghị định số 237/2026/NĐ-CP cũng quy định điều kiện cấp giấy phép hoạt động báo chí đối với tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp; điều kiện thực hiện thêm loại hình báo chí, xuất bản thêm ấn phẩm, phụ trương, mở chuyên trang của báo chí điện tử. Trong đó, các cơ quan báo chí phải bảo đảm phương án tổ chức, nhân sự, cơ sở vật chất, giải pháp kỹ thuật về an toàn, an ninh thông tin.

Nghị định số 237/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, là cơ sở quan trọng để thúc đẩy chuyển đổi số báo chí theo hướng hiện đại, minh bạch, an toàn và có trách nhiệm.