Trước yêu cầu cấp bách trong công tác chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính yêu cầu các bộ, ngành và 22 tỉnh, thành phố ven biển huy động tối đa thời gian, nguồn lực, triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp, kiên quyết không để tồn tại sơ hở, hình thức trong tổ chức thực hiện.

Huy động tối đa thời gian, nguồn lực thường xuyên tổ chức triển khai các nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách chống khai thác IUU

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký ban hành Công điện số 03/CĐ-TTg ngày 13/1/2026 về việc tiếp tục tập trung thực hiện các nhiệm vụ chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Công điện được gửi tới lãnh đạo các bộ, ngành liên quan và Bí thư, Chủ tịch UBND 22 tỉnh, thành phố ven biển.

Theo Công điện, thời gian qua, công tác chống IUU đã có những chuyển biến tích cực; ý thức chấp hành pháp luật của đa số ngư dân, doanh nghiệp được nâng lên; việc quản lý tàu cá, kiểm soát hoạt động trên biển và truy xuất nguồn gốc từng bước đi vào nền nếp. Tuy nhiên, Thủ tướng nhấn mạnh, IUU vẫn là thách thức trực tiếp đối với uy tín quốc gia, hoạt động xuất khẩu thủy sản và sinh kế của người dân làm ăn chân chính. Do đó, tuyệt đối không được chủ quan, không làm hình thức, không để phát sinh sơ hở, lỗ hổng trong tổ chức thực hiện và thực thi công vụ.

Thủ tướng khẳng định, chống IUU và gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, cấp bách, đòi hỏi quyết tâm chính trị cao nhất và hành động đồng bộ, quyết liệt từ Trung ương đến cơ sở. Kiên quyết không để một bộ phận tổ chức, cá nhân vì lợi ích riêng cố tình vi phạm pháp luật hoặc lợi dụng, tiếp tay, bao che, làm ảnh hưởng đến hình ảnh quốc gia trên trường quốc tế.

Trong Công điện, Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành liên quan thành lập Đoàn kiểm tra liên ngành, tổ chức kiểm tra tại các địa phương ven biển; tập trung làm rõ thực chất việc “khép hồ sơ” các vụ việc vi phạm, xác định rõ trách nhiệm của từng cấp, từng cơ quan, đơn vị, cá nhân. Kết quả kiểm tra phải được tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 25/1/2026.

Cùng với đó, các nội dung trọng tâm được kiểm tra gồm: quản lý đội tàu cá; kiểm soát tàu cá ra, vào cảng; phòng, chống gian lận trong chuỗi khai thác – thu mua – chế biến – xuất khẩu thủy sản; việc lắp đặt, duy trì thiết bị giám sát hành trình (VMS); vận hành cơ sở dữ liệu nghề cá; xử lý các vụ việc, vụ án liên quan đến khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài; triển khai chính sách chuyển đổi nghề cho ngư dân.

Thủ tướng giao Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì hoàn thiện các giải pháp kỹ thuật, bảo đảm hệ thống giám sát hành trình (VMS) và các nền tảng dữ liệu nghề cá vận hành ổn định, đồng bộ, liên thông, đáp ứng yêu cầu quản lý, truy xuất nguồn gốc và xử lý vi phạm. Bộ Quốc phòng tiếp tục tăng cường tuần tra, kiểm soát, không để phát sinh tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài; kiểm soát chặt chẽ tàu cá xuất, nhập bến.

Bộ Công an được giao khẩn trương điều tra, xử lý các vụ án môi giới đưa tàu cá, ngư dân khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài; Bộ Ngoại giao phối hợp với các nước liên quan xử lý dứt điểm các vụ việc ngư dân vi phạm. Tổng Thanh tra Chính phủ tập trung thanh tra một số địa phương, làm rõ trách nhiệm trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ chống IUU.

Đối với các địa phương ven biển, Thủ tướng yêu cầu người đứng đầu chịu trách nhiệm trực tiếp, toàn diện trước Chính phủ; tuyệt đối không báo cáo “đã xử lý 100%” khi thực tế chưa xử lý dứt điểm. Các địa phương phải rà soát, chấn chỉnh việc khép hồ sơ, bố trí nguồn lực triển khai thực chất các hệ thống điện tử, bảo đảm dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”, góp phần quyết liệt gỡ “thẻ vàng” IUU trong thời gian sớm nhất.