Chỉ với một thao tác quét camera trên điện thoại thông minh, toàn bộ hồ sơ dữ liệu của nước mắm truyền thống, bưởi Phúc Trạch hay nhung hươu Hương Sơn hiện ra minh bạch từ quy trình ủ chượp, vùng canh tác cho đến chứng nhận kiểm định chất lượng. Điều này khẳng định chuyển đổi số không còn là khẩu hiệu mà đã trở thành công cụ thực chứng quyền lực, là tấm vé thông hành đưa nông sản Hà Tĩnh chính phục các tiêu chuẩn quốc gia khắt khe nhất và tự tin "sải bước" vào chuỗi bán lẻ bán buôn hiện đại.

Tấm hộ chiếu số hóa và hành trình nâng tầm giá trị nông sản

Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng đòi hỏi khắt khe về tính minh bạch của sản phẩm, việc minh bạch hóa nguồn gốc không chỉ là yêu cầu quản lý mà đã trở thành yếu tố sống còn để định giá nông sản. Chuyển đổi số trong nông nghiệp tại Hà Tĩnh đã bước qua giai đoạn thẩm thấu nhận thức để tiến sâu vào hành trình thực chứng chất lượng thông qua dữ liệu. Sự chuyển dịch này giúp người nông dân và các chủ thể kinh tế địa phương từ bỏ tư duy sản xuất tự phát, chuyển sang tư duy kinh tế số hóa với minh chứng tài liệu kỹ thuật rõ ràng cho từng quy trình.

Sự bứt phá ấy có dấu ấn điều phối trực tiếp từ ngành chuyên môn thông qua định hướng của Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh tại Kế hoạch số 165/KH-UBND ngày 01/4/2026 về triển khai truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2035. Kế hoạch xác định rõ mục tiêu chuẩn hóa cơ sở dữ liệu truy xuất tập trung, kết nối đồng bộ với cổng thông tin quốc gia và đưa công nghệ mã trang trại, mã vạch số vào quản lý giám sát an toàn thực phẩm. Ngay trong những tháng giữa năm 2026, tinh thần quyết liệt này tiếp tục được Sở Khoa học và Công nghệ đã quán triệt mạnh mẽ thông qua đợt cao điểm triển khai nhiệm vụ khoa học, công nghệ và chuyển đổi số 6 tháng cuối năm 2026. Trọng tâm của giai đoạn này là hỗ trợ các cơ sở sản xuất, kinh doanh trên toàn tỉnh hoàn thiện hạ tầng số, duy trì vận hành ổn định hệ thống mã QR bảo chứng chất lượng cho các thương hiệu chủ lực của địa phương.

Những chiếc mã QR không đơn thuần là một công cụ chống hàng giả. Đó là lời cam kết về danh dự của người sản xuất, là một kênh tương tác 24/7 với người tiêu dùng. Khi chất lượng được bảo chứng bằng công nghệ số thay vì những lời giới thiệu cảm tính, giá trị kinh tế của nông sản Hà Tĩnh đã được gia tăng một cách thực chất và bền vững.

Những con số biết nói 

Ngày 15/5/2026, Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh đã chính thức công bố và trao Giấy chứng nhận OCOP 5 sao cấp quốc gia cho hai sản phẩm là nước mắm Phú Khương thuộc Hợp tác xã Thu mua và Chế biến thủy hải sản Phú Khương tại xã Kỳ Xuân và nước mắm Luận Nghiệp thuộc Hợp tác xã Thu mua và Chế biến thủy hải sản Chiến Thắng tại phường Hải Ninh. Đây là lần đầu tiên Hà Tĩnh có sản phẩm chạm tay đến cấp độ 5 sao quốc gia, cấp độ cao nhất trong hệ thống phân hạng Chương trình Mỗi xã một sản phẩm.

Để đạt được thang điểm trên 90 theo bộ tiêu chí quốc gia của Quyết định 148/QĐ-TTg, bên cạnh việc giữ gìn tinh hoa ủ chượp truyền thống, hai đơn vị này buộc phải đáp ứng những yêu cầu cực kỳ khắt khe về công nghệ số và truy xuất nguồn gốc đồng bộ. Toàn bộ quy trình từ khâu thu mua hải sản ngoài khơi, kiểm tra chất lượng hằng ngày trong các chum sành cho đến khi ra thành phẩm đều được chuẩn hóa dữ liệu, tích hợp biểu trưng OCOP quốc gia trên bao bì gắn liền với tem truy xuất minh bạch. Tấm căn cước số hóa này đã giúp sản phẩm truyền thống đáp ứng trọn vẹn sự thẩm định của Hội đồng OCOP Trung ương, mở ra cánh cửa xuất khẩu chính ngạch ra thị trường thế giới.

Bên cạnh đó, mô hình số hóa vùng trồng và bán hàng đa kênh tiếp tục lan tỏa năng lượng tích cực đến các vùng đặc sản khác. Tại hội nghị xúc tiến kết nối cung cầu được Sở Công Thương Hà Tĩnh tổ chức vào ngày 31/3/2026 phối hợp cùng Tập đoàn Central Retail Việt Nam, hàng loạt sản phẩm OCOP và nông sản có mã QR bảo chứng rõ ràng đã thực hiện thành công các ký kết hợp tác, chính thức được kết nối và đưa vào chuỗi hệ thống siêu thị GO! và BigC trên toàn quốc. Sự hiện diện trên kệ hàng hiện đại cùng doanh số hàng ngàn tỷ đồng từ cam, bưởi Hương Khê, nhung hươu Hương Sơn hay bánh đa vừng Kỳ Anh qua các sàn thương mại điện tử lớn chính là phần thưởng xứng đáng cho người nông dân dám tiên phong chuyển đổi số.

Động lực từ kinh tế xanh và hệ sinh thái số hiện đại

Không dừng lại ở những thành tựu hiện tại, chiến lược nâng tầm nông sản Hà Tĩnh tiếp tục được tiếp lửa bởi những chính sách đột phá mới. Ngày 10/05/2026, Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh đã phê duyệt Quyết định triển khai Chương trình khuyến công địa phương giai đoạn 2026–2030 với mục tiêu chiến lược là phát triển công nghiệp nông thôn theo hướng hiện đại, bền vững, kết hợp hài hòa giữa ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và kinh tế xanh.

Theo định hướng mới nhất này, Hà Tĩnh ưu tiên tập trung hỗ trợ cho các đơn vị chế biến sâu nông sản, phấn đấu duy trì mức tăng giá trị sản xuất bình quân từ 10 đến 12% mỗi năm và đẩy năng suất lao động tăng trên 15% mỗi năm thông qua máy móc tiên tiến và nền tảng quản trị số. Đồng thời, toàn tỉnh cũng đang tích cực đẩy mạnh phong trào thi đua đổi mới sáng tạo, phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh gắn liền với việc hoàn thiện hệ thống tiếp nhận phản ánh người dân trên ứng dụng Công dân số Hà Tĩnh (i-HaTinh). 

Từ những mã vạch được quét qua ống kính điện thoại đến giải thưởng OCOP 5 sao  năm 2026, con đường số hóa nông sản của Hà Tĩnh đang cho thấy một tầm nhìn chiến lược đúng đắn. Công nghệ số đang phát huy vai trò là người bảo vệ thầm lặng nhưng cũng llà bệ phóng vững chắc để tinh hoa lao động cùng đất và người Hà Tĩnh khẳng định vị thế kiêu hãnh trên bản đồ nông nghiệp số Việt Nam và vươn tầm quốc tế.