Bộ Chính trị vừa ban hành Chỉ thị số 09-CT/TW ngày 20/7/2026 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với việc thực hiện dân chủ ở cơ sở trong giai đoạn mới. Chỉ thị khẳng định quan điểm xuyên suốt "Dân là gốc", xác định thực hiện dân chủ ở cơ sở vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển; đồng thời đề ra nhiều nhiệm vụ, giải pháp nhằm phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Phát huy quyền làm chủ của Nhân dân từ cơ sở

Chỉ thị khẳng định, trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng luôn nhất quán quan điểm “Dân là gốc”, xem Nhân dân là chủ thể, trung tâm của sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Việc thực hiện dân chủ ở cơ sở thời gian qua đã góp phần phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa, đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý của Nhà nước; củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, giữ vững ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội và tăng cường niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Bộ Chính trị cũng chỉ rõ việc thực hiện dân chủ ở cơ sở ở một số nơi còn hình thức, hiệu quả chưa cao; việc cụ thể hóa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước còn chậm; công tác kiểm tra, giám sát có mặt chưa đáp ứng yêu cầu. Tình trạng lợi dụng dân chủ để vi phạm pháp luật, ảnh hưởng đến an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội vẫn diễn ra ở một số địa bàn.

Triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp

Để tiếp tục nâng cao chất lượng thực hiện dân chủ ở cơ sở, Chỉ thị yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội tập trung triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp.

Trong đó, thống nhất nhận thức về vị trí, vai trò của thực hiện dân chủ ở cơ sở; quán triệt sâu sắc quan điểm “Dân là gốc”; bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân được thực hiện theo Hiến pháp và pháp luật, gắn với tăng cường kỷ luật, kỷ cương và thượng tôn pháp luật. Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, pháp luật; đổi mới công tác tuyên truyền, vận động; nâng cao chất lượng đối thoại, tiếp công dân, giải quyết kiến nghị, phản ánh của Nhân dân; phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội của MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội.

Chỉ thị cũng yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, tăng cường công khai, minh bạch trong hoạt động của cơ quan, đơn vị; đổi mới phương thức thực hiện dân chủ phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số và mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp; đồng thời xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng dân chủ để vi phạm pháp luật, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Nâng cao trách nhiệm của cấp ủy, người đứng đầu

Bộ Chính trị yêu cầu người đứng đầu cấp ủy, chính quyền các cấp trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo việc thực hiện dân chủ ở cơ sở; thường xuyên đối thoại với Nhân dân; kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở. Kết quả thực hiện dân chủ ở cơ sở được gắn với đánh giá, xếp loại tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị và cán bộ, đảng viên hằng năm.

Cùng với đó, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện Chỉ thị; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những hạn chế, xử lý nghiêm các vi phạm theo quy định. Các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị có trách nhiệm xây dựng kế hoạch triển khai phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và điều kiện thực tiễn, bảo đảm Chỉ thị được thực hiện thống nhất, hiệu quả trong toàn hệ thống chính trị.

Xem chi tiết văn bản ở file đính kèm./ .