Hiện nay, Hà Tĩnh có hơn 358 nghìn ha rừng và đất lâm nghiệp, chiếm khoảng 60% diện tích tự nhiên. Trong đó, diện tích có rừng đạt trên 337 nghìn ha, với tỷ lệ che phủ ổn định ở mức 52%. Đây là nền tảng quan trọng không chỉ trong phát triển kinh tế mà còn đảm bảo an ninh môi trường, phòng chống thiên tai và thích ứng biến đổi khí hậu. Trong giai đoạn 2021-2025, giá trị sản xuất lâm nghiệp đạt 4.475 tỷ đồng, giá trị tăng thêm đạt hơn 3.200 tỷ đồng, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân vùng miền núi. Sản xuất gỗ rừng trồng tiếp tục là lĩnh vực chủ lực. Toàn tỉnh hiện có hơn 93 nghìn ha rừng trồng sản xuất, trong đó rừng nguyên liệu chiếm khoảng 90%. Bình quân mỗi năm trồng mới từ 8.000-9.000 ha, sản lượng khai thác đạt khoảng 605.000 m³/năm. Đáng chú ý, việc chuyển đổi sang trồng rừng thâm canh và từng bước phát triển rừng gỗ lớn đã giúp nâng cao năng suất và giá trị kinh tế. Thu nhập từ rừng trồng tăng lên 60-70 triệu đồng/ha, cao hơn đáng kể so với giai đoạn trước. Đặc biệt, hơn 17.600 ha rừng đã được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững (FSC), giúp giá trị sản phẩm tăng thêm 20-30%. Cùng với đó, ứng dụng khoa học công nghệ được đẩy mạnh, như sử dụng giống keo nuôi cấy mô năng suất cao, chống chịu tốt với thiên tai; lắp đặt hệ thống camera giám sát cháy rừng tại các khu vực trọng điểm.

Không chỉ tập trung vào gỗ nguyên liệu, Hà Tĩnh đang từng bước đa dạng hóa sản phẩm lâm nghiệp. Cây Dó trầm phát triển mạnh với diện tích khoảng 2.700 ha, bước đầu hình thành các cơ sở chế biến và tiêu thụ sản phẩm trầm hương, mở ra hướng đi tiềm năng cho kinh tế dưới tán rừng. Mô hình trồng dược liệu dưới tán rừng cũng mang lại hiệu quả rõ rệt, với hơn 1.300 ha được triển khai, cho thu nhập 40-50 triệu đồng/ha. Đây được xem là hướng phát triển bền vững, vừa tăng thu nhập vừa góp phần bảo vệ rừng tự nhiên. Đối với cây cao su, diện tích được giữ ổn định trên 8.000 ha, tập trung nâng cao năng suất và hiệu quả khai thác.

Công tác bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy rừng được triển khai quyết liệt. Trong 5 năm, lực lượng chức năng đã phát hiện và xử lý gần 700 vụ vi phạm, góp phần giữ vững an ninh rừng. Hạ tầng lâm nghiệp từng bước được cải thiện với hơn 770 km đường lâm nghiệp và trên 400 km đường băng cản lửa. Tuy nhiên, nhiều công trình đã xuống cấp, cần được đầu tư nâng cấp trong thời gian tới. Toàn tỉnh hiện có 144 doanh nghiệp chế biến lâm sản, với sản lượng khoảng 699.000 m³/năm, góp phần nâng cao giá trị gia tăng và giải quyết việc làm cho lao động địa phương.

Bên cạnh kết quả đạt được, ngành lâm nghiệp vẫn đối mặt với nhiều khó khăn như: giá trị rừng trồng còn thấp, chủ yếu là gỗ nhỏ; tổ chức sản xuất còn manh mún; thiếu liên kết chuỗi; trang thiết bị phòng cháy chữa cháy rừng còn hạn chế. Đặc biệt, việc phát triển cây Dó trầm vẫn mang tính tự phát, thiếu định hướng kỹ thuật và thị trường ổn định.

Trong giai đoạn tới, Hà Tĩnh đặt mục tiêu phát triển lâm nghiệp theo hướng bền vững, nâng cao giá trị gia tăng. Tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất phấn đấu đạt khoảng 10%/năm, tỷ lệ che phủ rừng tiếp tục duy trì 52%. Một trong những định hướng quan trọng là chuyển mạnh từ trồng rừng gỗ nhỏ sang gỗ lớn, nâng giá trị kinh tế lên 1,5-2 lần. Đồng thời, mở rộng diện tích rừng được cấp chứng chỉ bền vững lên khoảng 40.000 ha. Tỉnh cũng sẽ đẩy mạnh phát triển các sản phẩm đặc thù như trầm hương, dược liệu dưới tán rừng; thu hút doanh nghiệp đầu tư chế biến sâu; phát triển kinh tế lâm nghiệp gắn với du lịch sinh thái và bảo tồn đa dạng sinh học.

Cùng với đó, hạ tầng lâm nghiệp, đặc biệt là đường vào vùng sản xuất tập trung và hệ thống phòng cháy chữa cháy rừng sẽ được ưu tiên đầu tư.

Với những định hướng đồng bộ và quyết tâm cao, ngành lâm nghiệp Hà Tĩnh đang từng bước chuyển mình từ phát triển theo chiều rộng sang chiều sâu, hướng tới một nền lâm nghiệp hiện đại, hiệu quả và bền vững.