Tết Lấp lỗ – nét văn hóa truyền thống được gìn giữ ở Rào Tre
Tết Lấp lỗ (Klốp lộ) là một trong những sinh hoạt văn hóa truyền thống gắn với đời sống sản xuất của đồng bào Chứt ở bản Rào Tre. Hằng năm, sau khi hoàn thành việc gieo trỉa trên nương, bà con tổ chức ngày Tết để mừng mùa vụ mới, gửi gắm ước vọng về một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tốt tươi và cuộc sống ấm no.

Sáng 19/8, tại bản Rào Tre, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với UBND xã Phúc Trạch tổ chức chương trình “Vui Tết Lấp lỗ” năm 2026 cùng đồng bào dân tộc Chứt. Hoạt động góp phần tạo không gian để các nghi lễ, phong tục truyền thống được thực hành trong cộng đồng, đồng thời nâng cao ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.
Theo phong tục của người Chứt, Tết Lấp lỗ được tổ chức vào ngày 7/7 âm lịch hằng năm. Tên gọi của ngày Tết bắt nguồn từ hoạt động sản xuất nương rẫy, khi bà con hoàn thành việc gieo, trỉa và lấp các lỗ gieo hạt. Đây cũng là thời điểm cộng đồng bày tỏ sự tri ân đối với trời đất và cầu mong mùa vụ thuận lợi, gia đình bình an, mạnh khỏe.
Một trong những nội dung quan trọng của ngày Tết là các nghi thức dâng lễ. Sau tiếng trống khai hội, lễ vật được cung nghinh về cột lễ. Theo phong tục, bà con thực hiện nghi lễ mời thần sông, thần núi và những người đã khuất về dự lễ, chứng giám và hưởng lễ vật. Già làng đảm nhiệm các nghi thức cúng theo phong tục truyền thống của cộng đồng.

Qua các nghi thức được thực hành trong ngày Tết, nhiều quan niệm và giá trị văn hóa của người Chứt được lưu giữ và trao truyền. Đó là sự trân trọng đối với thiên nhiên, niềm tin vào một mùa vụ thuận lợi, tình cảm gắn bó giữa các thành viên trong cộng đồng và sự tưởng nhớ đối với những người đã khuất.
Tết Lấp lỗ vì thế không chỉ là một phong tục gắn với sản xuất mà còn là dịp để thế hệ trước truyền lại cho thế hệ sau những hiểu biết về tiếng nói, tập quán, nghi lễ và đời sống văn hóa của dân tộc mình. Việc duy trì ngày Tết trong đời sống cộng đồng góp phần tạo điều kiện để các giá trị văn hóa truyền thống tiếp tục được thực hành thay vì chỉ lưu giữ dưới dạng tư liệu.

Bên cạnh việc duy trì Tết Lấp lỗ, Hà Tĩnh cũng quan tâm bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Chứt, trong đó có phục hồi âm nhạc, trang phục và tiếng nói. Đây là những yếu tố quan trọng góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa của cộng đồng trong quá trình phát triển đời sống kinh tế - xã hội.
Ngày Tết tại Rào Tre năm nay cũng là dịp các cơ quan, đơn vị dành sự quan tâm, động viên đối với đồng bào Chứt. Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh, Sở Nội vụ, Hội Nông dân tỉnh, Tỉnh đoàn, UBND xã Phúc Trạch và Ngân hàng BIDV Chi nhánh Hà Tĩnh đã trao nhiều phần quà cho bà con, với tổng giá trị khoảng 100 triệu đồng.

Sự kết hợp giữa gìn giữ phong tục truyền thống và chăm lo đời sống cộng đồng giúp Tết Lấp lỗ tiếp tục hiện diện trong sinh hoạt của đồng bào Chứt ở Rào Tre. Qua mỗi mùa Tết, những giá trị văn hóa được tiếp nối, góp phần củng cố sự gắn kết cộng đồng và làm phong phú đời sống tinh thần của đồng bào dân tộc Chứt.